- Lezen is bij meisjes populairder dan bij jongens.
- De openbare bibliotheek wordt meer door vrouwen gebruikt dan door mannen.
- In de openbare bibliotheken werken voornamelijk vrouwen, behalve dan in het topmanagement.
Dit zijn een paar feiten die ik mij realiseerde toen ik een presentatie bijwoonde van een project van een Gelderse instelling die het jeugd- en jongerenwerk ondersteunt. Het project droeg kortweg de titel "boysproof" en had tot doel om jeugd- en jongerenwerkers bewust te maken van het feit dat verschillen tussen jongens en meisjes vaak worden bevestigd, zo niet onbewust bevorderd, door de cultuur en organisatie van het systeeem (onderwijs, sportverenigingen, jeugdclubs) waarin de kinderen dagelijks functioneren.
Met de inzichten die de presentatie mij aanreikte ben ik eens gaan opletten of er in ons vak aandacht is voor verschillen tussen jongens en meisjes. Mogelijk dat de jeugdbibliothecarissen hier heel bewust mee omgaan, maar in de vakliteratuur ben ik het afgelopen jaar niets tegengekomen. Veel aandacht voor marketing, voor nieuwe concepten voor jeugdbibliotheekwerk (de 100 talenten) en veel aandacht voor retail-achtige inrichting en presentatie. Maar aandacht voor het verschil tussen jongens en meisjes? Ik ben het niet tegengekomen.
Nu ben ik zelf atijd nogal geneigd geweest om dit soort "gender-discussies" uit de weg te gaan. Gelijkheid van de sexes is in mijn beleving belangrijker dan wat hen onderscheid. Maar in het echte leven kun je natuurlijk volop waarnemen dat verschillen tussen vrouwen en mannen nog steeds in systemen een rol spelen. En de genoemde presentatie heeft mij op veel punten de ogen geopend. Als ik nu een bibliotheek binnenloop valt het me op dat de medewerkers bijna altijd allemaal vrouw zijn, dat de kinderen bijna altijd door vrouwen worden voorgelezen, dat er in inrichting of in organisatie van activiteiten geen specifieke aandacht is voor wat jongens bezighoudt en motiveert.
Ik realiseer me dat ik maar beperkt zicht heb op de dagelijkse praktijk en al helemaal niet op inhoudelijke onderbouwing van het werk van de jeugdbibliothecarissen. Maar het thema laat me niet los omdat ik het nog steeds voor de ontwikkeling van de openbare bibliotheek van strategisch belang vind dat we expliciet laten zien dat we actief iedereen erbij willen betrekken. Ouderen, jongeren, allochtonen, mensen met een beperking, jongens, meisjes. De bibliotheek is er voor iedereen, dat blijft toch het fundament onder ons bestaansrecht.
Kortom, ik wil de vraag opwerpen Is de openbare bibliotheek boysproof? en ben op zoek naar vakgenoten die antwoord kunnen geven op de volgende vragen:
- Is het verschil tussen meisjes en jongens een thema in het dagelijks werk van (jeugd-) biliothecarissen?
- Zijn er voorbeelden van initiatieven om de dienstverlening aan te passen aan de belevingswereld van jongens?
- Welke boeken of artikelen moet ik gelezen hebben om inzicht te krijgen in de rol van "gender-verschillen" in de ontwikkeling van jonge kinderen?
Wie voelt zich aangesproken door dit thema en wil, samen met mij, de zoektocht naar informatie en (misschien) nieuwe beleidsvisies ondernemen?
1 opmerking:
De vraag is denk ik nog wat grote dan alleen: is de bibliotheek boysproof?
Het onderwijs en alles wat met zorg te maken heeft (gezondheidszorg, kinderdagverblijven, speelzalen, onderbouw basisonderwijs) staat bol van vrouwen die in die sector werkzaam zijn. In diverse artikelen heb ik gelezen dat die situatie langzamerhand invloed begint te krijgen op ontwikkeling van jongens. Vrouwen zijn meer geneigd om tot voorzichtigheid te manen terwijl mannen kinderen makkelijker in bomen laten klimmen en stoer dingen laten doen.
In mijn eigen vakterrein ben ik er in zoverre mee bezig dat we binnen Boekenpret de speelenontdekboeken bij prentenboeken afwisselend vorm geven en daarbij aandacht vragen voor activiteiten voor jongetjes. Niet alleen maar talige zaken maar ook lijfelijke zaken zoals springen, rennen en dergelijke.
Het focussen op genderverschillen is iets wat ik uit emancipatorisch oogpunt niet altijd voorsta maar er zijn nou eenmaal verschillen en die kun je beter (h)erkennen en er dan wat mee doen. Het grappige is dat er eerdaags een congres overgehouden wordt. Een dag met Martine Delfos: Omgaan met sekseverschillen in zorg, welzijn en onderwijs
Donderdag 14 mei 2009
Aristo - Eindhoven
http://congresburo.com/
Daar wil ik in elk geval wel naar toe gaan.
Ook binnen de Nationale Voorleeswedstrijd zien we de rolverdeling tussen jongens en meisjes terug. Tweederde van de deelnemers zijn meisjes en soms neigt het zelfs naar driekwart van de deelnemers.
Ik denk overigens dat als de ideeën van de 100 talenten mee omarmt worden in de bibliotheek, rondleidingen en groepsactiviteiten meer rekening houden met deze verschillen, het plaatsen van een WI en andere apparatuur dat er van vergrote aantrekkingskracht sprake kan zijn. Wat dat betreft ben ik heel nieuwsgierig naar de ervaringen binnen DOK Delft.
Een reactie posten